معدل الهنار را بهشت قسم متساوى پس وقت بودن قمر در زوايائى مثمنه آن نيز تغيرى در مرض حادث شود و اين تغيرات را انذارات خوانند پس نصف هر تربيع منزر به بحران او شود مثلا چهارم منزر به هفتم باشد و يازدهم بچهاردهم و هفدهم به بيستم يا بيست و يكم بيست و چهارم به بيست و هشتم و نيز اگر تقسيم نمايند هر ثمن او را به دو نصف منقسم شود دايئره مذكوره بشانزده قسم متساوى و ممكن است كه درين اقسام نيز بحرانى يا اندازى واقع شود و بحارين امراض مزمنه را از حركت شمس درين زوايائى مذكوره گيرند و گاهى از حركت زحل و بحارين امراض اكثر برين ترتيب افتد مگر وقت حدوث سببى كه معين مرض بود و ضد طبعيت كه درين صورت ازين ترتيب انحراف نمايد و شارح نفيس فرموده ايراداتى كه بر وجه اول وارد بودند برين وجه وارد نباشند و از وقت اجتماع قمر يا شمس تا اجتماع ديگر بيست و نه روز و ثلث روز گفته‌اند تقريبا و نقصان كند ازين مدت ايام اجتماع را كه دو روز و نصف و ثلث روز باشد تقريبا چراكه قمر را درين زمان بسبب اختفائى نور تاثيرى نباشد پس باقى مانده بيست و شش روز و نصف و اين مدت دوره حقيقى قمر است يعنى رجوع كند درين مدت بنقطه از فلك كه از ان حركت نموده پس واقع شود بحران در روز بيست و هفتم از ابتدائى مرض كه روز اتمام دوره است و نصف آن سيزده روز و چهارم روز است پس بحران روز چهاردهم بود كه روز مقابله است و ربع آن كه عبارت از تربيع است شش روز و نصف هشتم حصه روز بود پس بحران روز هفتم مرض افتد چه بيستم روز هفتم است از مقابله كه تربيع ثانيست و اين‌ها روزهائى بحارين باشند و اگر مدت دوره حقيقى قمرى گيرند و آن را